Bu görselde, bir Twitter gönderisi görülüyor. Gönderinin üst kısmında "Hüsnü Mahalli" isimli bir kullanıcının profil fotoğrafı ve kullanıcı adı yer alıyor. Hemen yanında ise "Takip et" butonu bulunuyor. Gönderinin ana metni ise şu şekilde: "Suriye Ortadoğunun en güvenilir ve oturmuş ülkelerinden biri, bu gösteriler kesinlikle bir iç savaşa dönüşmez, rahat olun" Metnin altında ise gönderinin saati ve tarihi: "22:57 - 20 Mar 2011" yazıyor. En altta ise "24 Retweet 35 Beğeni" ibaresi ve retweet eden veya beğenen bazı profillerin yuvarlak görselleri yer alıyor. Görselin en altında ise "GÜLDÜM.NET" logosu bulunuyor. **Bu görseldeki espri, metinde ifade edilen durum ile güncel bilgiler arasındaki zıtlıktan kaynaklanıyor.** 20 Mart 2011'de yapılan bu paylaşımda, Suriye'nin güvenilir ve oturmuş bir ülke olduğu ve gösterilerin iç savaşa dönüşmeyeceği iddia ediliyor. Ancak, bildiğimiz gibi Suriye'de 2011'den itibaren iç savaş başlamış ve ülkenin durumu çok daha kötüye gitmiştir. Bu nedenle, bu paylaşımın yapıldığı tarihteki iyimser ve yanlış öngörüsü, günümüzdeki gerçeklerle karşılaştırıldığında ironik ve komik bir hal alıyor. Paylaşımın "rahat olun" şeklindeki son cümlesi de, yaşananların tam tersi bir durum ortaya çıktığı için ironiyi daha da güçlendiriyor.

Bu fotoğrafta, Ortadoğu'nun bir haritası üzerinde iki farklı sporcu figürü görülüyor. Haritada Lübnan, Suriye, Ürdün, Irak, İran, Suudi Arabistan, Mısır ve Libya gibi ülkeler işaretlenmiş. Üst kısımdaki kırmızı ok, Lübnan ve Suriye'nin olduğu bölgeden başlayıp, bir kişinin basketbol formasıyla gülen bir fotoğrafına doğru gidiyor. Bu kişi LeBron James. Alt kısımdaki kırmızı ok ise Mısır ve Sudan'ın olduğu bölgeden başlayıp, bir başka kişinin basketbol topuyla olan fotoğrafına doğru yöneliyor. Bu kişi ise Michael Jordan. Fotoğrafın ortasında ise "notice who's on top" yani "kimin tepede olduğunu fark edin" yazısı bulunuyor. **Şakanın Açıklaması:** Şaka, basketbol dünyasındaki iki büyük isim olan LeBron James ve Michael Jordan üzerinden yapılıyor. Haritada üstte yer alan Lübnan ve Suriye bölgesine yönlendirilen ok, LeBron James'in fotoğrafına gidiyor. Alt kısımdaki Mısır ve Sudan bölgesine yönlendirilen ok ise Michael Jordan'ın fotoğrafına gidiyor. Buradaki "on top" (tepede) kelimesi, hem coğrafi konum hem de basketbol tarihindeki üstünlük anlamında kullanılmış. Michael Jordan, genel olarak basketbol tarihinin en iyi oyuncusu olarak kabul edilir (bu da "tepedeki" kişi olduğunu ima eder). Ancak haritada daha aşağıda konumlanmıştır. LeBron James ise haritada daha yukarıda bir konuma işaret ederken, hala Michael Jordan'ın basketbol tarihindeki üstünlüğü konusunda tartışmalar devam etmektedir. Yani şaka, basketbol tarihindeki üstünlük tartışmasını haritanın coğrafi konumuyla eğlenceli bir şekilde birleştiriyor. Haritanın üst kısmına denk gelen okun LeBron James'e gitmesi ve "kimin tepede olduğunu fark edin" yazısı, bu tartışmaya gönderme yapıyor. Michael Jordan'ın da haritada daha aşağıda yer alması, ancak basketbol alanında hala zirvede görülmesi, şakanın ana fikrini oluşturuyor.

Fotoğrafta, bir Twitter gönderisi yer alıyor. Gönderinin profil resmi kısmında, renkli gözlük takmış, sakallı bir adamın karikatürize edilmiş yüzü görülüyor. Kullanıcı adı "fikirminerali" ve Twitter kullanıcı adı da "@fikirminerali" olarak belirtilmiş. Gönderinin ana metninde iki satırlık bir ifade yer alıyor: "Halk güçlü ise orası Avrupadır. Lider güçlü ise orası Ortadoğudur." Bu ifadenin esprisi, politik bir gözlem veya yorum üzerine kurulu. Mesaj, halkın güçlü olduğu toplumlarda demokratik ve gelişmiş bir yapı (Avrupa benzetmesiyle) olduğunu, buna karşılık liderin baskın olduğu veya gücün tek elde toplandığı yerlerde ise daha otoriter veya sorunlu bir yönetim şeklinin (Ortadoğu benzetmesiyle) hakim olduğunu ima ediyor. Esprinin altında yatan gönderme, siyasi sistemlerin halkın gücüyle mi yoksa liderin gücüyle mi şekillendiğine dair bir karşılaştırma yapmasıdır. Geleneksel olarak halkın söz sahibi olduğu ülkeler Batı demokrasileriyle, liderin güçlü olduğu ülkeler ise Ortadoğu'daki bazı siyasi rejimlerle ilişkilendirilir. Bu, bir tür ironik ve eleştirel bir bakış açısıdır.

Fotoğrafta, "Obsesif" kullanıcı adlı bir kişinin Twitter gönderisi yer alıyor. Gönderi, Lübnanlı yazar Amin Maalouf'un Orta Doğu insanlarına dair bir tespitini aktarıyor: "Her şeye üzülen ama hiçbir şeyle ilgilenmeyen insanlar." **Esprinin açıklaması:** Espri, Orta Doğu insanlarının genel bir özelliği olarak görülen bir durum üzerine kurulu. Maalouf, bu insanları sürekli bir şeylerden şikayetçi, üzgün, ancak aynı zamanda hiçbir konuda harekete geçmeyen veya çözüm üretmeyen olarak tanımlıyor. Bu, bölgedeki genel sosyo-politik atmosfere ve insanların yaşadığı çaresizlik duygusuna bir gönderme. İronik bir şekilde, bu "muazzam tespit" (muazzam kelimesi aslında büyük bir sorunu veya durumu vurgulamak için kullanılırken, burada ironik bir şekilde kullanılıyor) ile bu durumun ne kadar yaygın olduğuna ve insanların bu durumu kabullenmiş gibi göründüğüne dikkat çekiliyor.

Fotoğrafta, "marqo mahcupyan" isimli bir Twitter kullanıcısının tweet'i yer alıyor. Tweet'te, kullanıcının "Ah ulan ah ne güzel Ortadoğu'nun dibinde öyle batılı gibi takılıyorduk, püfür püfür, laik laik esiyordu. Yaraaaam yedirirler mi adama?" şeklinde bir özlem ve sitem ifadesi bulunuyor. **Espri:** Esprinin temelini, kullanıcının Ortadoğu'da batılı yaşam tarzına özenerek laik bir yaşam sürmek istediği ancak bu durumun, "yaraaaam yedirirler mi adama?" ifadesiyle tersine döndüğü oluşturuyor. Bu ifade, Türkçede "adamı rezil ederler mi?" veya "başına bir şey gelir mi?" anlamında kullanılır ve kullanıcının bu yaşam tarzının olası sonuçlarından duyduğu endişeyi veya alaycılığı yansıtır. Bu, Ortadoğu'daki sosyal ve siyasi dinamiklere bir gönderme yaparak ironik bir durum yaratıyor.

Fotoğrafta, Twitter'da "EREN ERENGİL" kullanıcı adıyla yazan birinin tweet'i yer almaktadır. Profil fotoğrafı, çocuk yaşta birinin başlığı ve bıyığı photoshop ile eklenmiş halidir. Tweet'te, "iyi güzel diyorsunuz yüzümüzü batıya dönelim de götü ortadoğu'ya dönmek hiç akıl işi değil" yazmaktadır. **Espri:** Tweet, Türkiye'nin batı dünyasıyla ilişkilerini olumlu değerlendiren, ancak Ortadoğu ile ilişkilere mesafeli duran bir yaklaşımı ironik bir şekilde ele alıyor. "Yüzünü Batı'ya dönmek" ifadesi olumlu ilişkilere gönderme yaparken, "götünü Ortadoğu'ya dönmek" ifadesi, Ortadoğu ile ilişkilerin istenmediği veya akıl karı olmadığı yönündeki bir düşünceyi mizahi bir dille ifade ediyor. Bu ifade, toplumsal veya siyasi bir konuya yönelik iğneleyici bir yorum niteliğindedir.

Fotoğrafta, Hüsnü Mahalli adlı bir kişinin Twitter paylaşımı yer alıyor. 20 Mart 2011 tarihinde atılmış bu tweet'te, Suriye'nin Ortadoğu'nun en güvenilir ve oturmuş ülkelerinden biri olduğu, gösterilerin kesinlikle iç savaşa dönüşmeyeceği ve rahat olunması gerektiği ifade ediliyor. **Esprinin açıklaması:** Bu paylaşım, Suriye'de 2011 yılında başlayan iç savaş ve yaşanan dramatik gelişmeler göz önüne alındığında bir ironi barındırıyor. Hüsnü Mahalli'nin o dönemdeki iyimser ve yanıltıcı öngörüsü, Suriye'de yaşananların tam tersi bir sonuçlanmasıyla, şu anda bir mizah unsuru haline gelmiş durumda. İnsanlar, Mahalli'nin "rahat olun" ifadesini, Suriye'deki savaşın ve krizin büyüklüğünü vurgulamak için kullanıyorlar. Bu durum, Mahalli'nin kehanetinin ne kadar yanlış çıktığını ve olayların beklenmedik bir yöne evrildiğini ironik bir şekilde gözler önüne seriyor.

Fotoğrafta, Twitter'dan bir paylaşım ekran görüntüsü görüyoruz. Paylaşımı yapan kişinin adı Şahin KÜÇÜKSÜSLÜ ve kullanıcı adı @Sahinksuslu. Paylaşımda şu ifadeler yer alıyor: "Bize hukuk öğretip Ortadoğu'nun ortasına attılar. Köyün delisi gibi söylenip duruyoruz; dinleyen yok." **Espri:** Esprinin temelini oluşturan nokta, "hukuk" kavramının, genellikle Batı medeniyetinde ortaya çıktığı ve modern hukuk sistemlerinin Batı'da geliştiği düşüncesidir. Ortadoğu'ya hukuk öğretmek, aslında medeniyetler arası bir transferi ve modernleşme çabasını işaret ediyor. Ancak, bu çabanın, Ortadoğu'nun karmaşık ve bazen kaotik yapısı içinde karşılık bulamaması, yazarın "köyün delisi" gibi hissetmesine neden oluyor. Köyün delisi, toplum tarafından dikkate alınmayan, sözleri önemsenmeyen kişiyi temsil eder. Yazar, sanki boşuna konuşuyor, çabalıyor ve kimse onu dinlemiyor hissine kapılıyor. Bu durum, ironik bir şekilde, hukuk öğretme çabasının Ortadoğu'da bir karşılık bulamamasına, anlamsız kalmasına ve yazarın kendini çaresiz hissetmesine işaret ediyor.

Fotoğrafta, deste kartlarından yapılmış büyük bir ev yığını görülüyor. "Ortadoğu everyday" yazısıyla birlikte, bu yapıların istikrarsızlığı ve karmaşıklığına vurgu yapılıyor. Şaka, Ortadoğu'nun siyasi ve sosyal karmaşasını, sürekli yıkılma ve yeniden inşa edilme potansiyeli taşıyan bir kart evine benzetiyor. Kart evinin hassasiyeti ve kolayca yıkılabilmesi, bölgedeki istikrarsız durumu ironik bir şekilde anlatıyor.

Elbette, bu karikatürün açıklamasını Türkçe olarak yapabilirim: **Fotoğrafta Ne Var?** Karikatürde, Donald Trump'ın tasviri ile bir ölüm meleğinin (Azrail) tasviri yan yana getirilmiş. Azrail, Orta Doğu haritasını andıran, üzerinde ülkelerin (Türkiye, İran, Irak, İsrail, Suudi Arabistan, Mısır vb.) işaretlendiği bir miğfer tutuyor. Miğferin üzerinde "WAR" (SAVAŞ) yazısı göze çarpıyor. Azrail'in elindeki tırpanın ucunda kan damlaları var. Trump ise elini reddeder gibi açmış ve "NOT MY STYLE" (Benim tarzım değil) diyor. Azrail'in baloncuğunda ise "WE HAD THIS MADE SPECIAL JUST FOR YOU!" (Bunu sadece senin için özel olarak hazırladık!) yazısı yer alıyor. **Karikatürdeki Şaka:** Karikatürün temel şakası, Trump'ın savaş ve askeri müdahaleler konusundaki yaklaşımıyla ilgili. Azrail, Trump'a Orta Doğu'daki çatışmaları ve savaşları temsil eden bir "hediye" sunuyor ve Trump bunu reddediyor. Bu, Trump'ın ABD'nin dış politikası ve özellikle Orta Doğu'daki çatışmalara yaklaşımıyla ilgili bir eleştiri. Karikatür, Trump'ın savaşlara ve askeri müdahalelere karşı daha çekimser bir tutum sergilediği yönündeki algısını mizahi bir dille yorumluyor. Yani, Trump'ın savaşları tercih etmediği, hatta bunlardan hoşlanmadığı, "benim tarzım değil" şeklinde bir ifade ile vurgulanıyor. Azrail'in "senin için özel hazırladık" sözü ise Trump'ın bu politikasının sonuçlarına bir gönderme niteliğinde.

Fotoğrafta, Orta Doğu ve Doğu Akdeniz bölgesinin topografik bir haritası görülüyor. Harita, dağlık bölgeleri kahverengi ve sarı tonlarda, denizleri ise mavi tonlarda gösteriyor. Kırmızı bir çizgi, muhtemelen deprem fay hattını veya tektonik aktivite alanını işaret ediyor. **Fotoğraftaki espri, belirgin olmamakla birlikte, şaka şöyle olabilir:** * **Deprem riski:** Haritada deprem fay hattının vurgulanması, bölgedeki deprem riskine gönderme yapıyor olabilir. Bu, özellikle Türkiye gibi deprem kuşağında bulunan ülkeler için bir espri konusu olabilir. Ancak, bu şaka kasvetli olabilir, çünkü depremler trajik olaylara yol açabilir. * **Konum belirleme:** Harita, coğrafi konumları ve yerel bilgiye sahip kişiler için bir komedi unsuru taşıyor olabilir. Örneğin, birisi bu haritayı kullanarak belirli bir bölgeyi işaret edebilir ve "Burada çok güzel bir tatil yeri var, ama dikkat et, fay hattına yakın!" gibi bir espri yapabilir. * **Coğrafya ve ironi:** Bölgenin çetin coğrafi yapısı ve riskleri göz önüne alındığında, haritanın varlığı başlı başına ironik bir durum yaratabilir. **Özetle, espri, coğrafi riskler, deprem tehdidi ve yerel bilgi kombinasyonundan kaynaklanıyor olabilir.** Ancak, espri yapısının zayıf olması veya çok açık olmaması muhtemeldir.

Fotoğrafta, muhtemelen bir sosyal medya videosundan bir ekran görüntüsü yer alıyor. Genç bir adam, kameraya doğru bakıyor ve başparmağını yukarıya doğru kaldırarak "beğendim" işareti yapıyor. Üzerinde "Ortadoğu'da savaş için çok erken doğdum. Ortadoğu'da savaş için çok geç doğdum. Tam zamanında Ortadoğu'da savaş için doğdum" yazan bir metin var. Şaka, Ortadoğu'da sürekli devam eden savaş ve çatışma durumuna gönderme yapıyor. Adamın ifadeleri, bir kişinin tarihsel olaylar karşısındaki talihsiz zamanlamasını mizahi bir dille ifade ediyor. Yani adam, ya Ortadoğu'daki savaşlara katılmak için erken doğmuş, ya da çok geç kalmış ve şimdi tam zamanında savaşın ortasına düşmüş gibi.

Görselde, "Obsesif" kullanıcı adıyla bir Twitter hesabı yer alıyor. Kullanıcının profil fotoğrafı, kırmızı saçlı bir kadının fotoğrafından oluşuyor. Paylaşım, Lübnanlı yazar Amin Maalouf'un Ortadoğu insanı üzerine yaptığı çarpıcı bir tespiti içeriyor: "Her şeye üzülen ama hiçbir şeyle ilgilenmeyen insanlar." Paylaşım, 28 Haziran 2021 tarihinde saat 21:13'te, Android üzerinden yapılmış. **Espri:** Espri, Ortadoğu insanının genel bir özelliğine, yani sürekli bir şeylere üzülme eğilimi göstermesine ancak bu üzüntülere rağmen hiçbir konuda aktif rol almamasına odaklanıyor. Amin Maalouf'un bu tespiti, Ortadoğu'daki bazı sosyal dinamiklere ve pasifliğe yönelik bir eleştiri niteliği taşıyor. Bu tespiti ironik bir şekilde mizah unsuruna dönüştürerek, okuyucunun bu duruma karşı farkındalığını artırmayı hedefliyor.

Fotoğrafta, "barishtian" kullanıcı adlı birinin Instagram gönderisi yer alıyor. Gönderide şu yazı yazıyor: "Düşünsene California'da doğmuşsun, elinde sörf tahtası, Türkiye dediklerinde "bilmiyorum Ortadoğu'da galiba" diyorsun. Ne güzel bir yaşam biçimi." **Şaka:** Şakanın temelinde, California'da doğmuş, sörf tahtası sahibi birinin Türkiye hakkında hiçbir şey bilmemesi ve Ortadoğu'da yaşayıp yaşamadığını tahmin etmesi üzerine kuruluyor. Bu, aslında Batı kültürünü benimsemiş, Türkiye ve dünya hakkında bilgisiz kişilerin (belirli bir stereotip üzerinden) mizahi bir şekilde eleştirisi. Özellikle "bilmiyorum Ortadoğu'da galiba" ifadesi, cehaleti ve umursamazlığı ironik bir şekilde vurguluyor.

Fotoğrafta, "Obsesif" adlı bir Twitter kullanıcısının paylaşımı yer almaktadır. Kullanıcının profil fotoğrafı ve kullanıcı adı (@obsesifspirit) görülmektedir. Paylaşım, Lübnanlı yazar Amin Maalouf'un Ortadoğu insanları için yaptığı bir tespit üzerine kuruludur. Maalouf'un ifadesi şu şekildedir: "Her şeye üzülen ama hiçbir şeyle ilgilenmeyen insanlar". Paylaşımın altında, tweet'in atıldığı tarih ve saat (28.06.2021, 21:13) ve "Twitter for Android" ibaresi bulunmaktadır. Ayrıca, sağ alt köşede "Guldum.net" logosu da yer almaktadır. Esprinin temel noktası, Amin Maalouf'un Ortadoğu insanları için yaptığı bu keskin gözlemdir. İnsanların birçok şeye üzüldüğü ancak hiçbir şeyle aktif olarak ilgilenmediği şeklindeki ironik durum, günlük hayatta sıkça karşılaşılan bir durumu ifade eder. Bu, tembelce bir üzüntü hali olarak yorumlanabilir. Espri, bu tespiti yaparak Ortadoğu insanlarının bir özelliğini alaycı bir dille vurgulamaktadır.

Görselde, Orta Doğu ve çevresindeki bazı ülkelerin haritası bulunmaktadır. Haritanın üzerinde, kırmızı oklar ile işaretlenmiş "JORDAN" ülkesi ve bu ülkenin üstünde yer alan, "notice who's on top" (kimin zirvede olduğunu fark edin) yazan bir metin görülüyor. Haritanın sağ üst köşesinde ise LeBron James ve sol alt köşesinde ise Michael Jordan'ın fotoğrafları yer almaktadır. Bu, LeBron James ve Michael Jordan'ın basketbol tarihinin iki efsanevi ismi olmaları ve LeBron'ın daha modern bir dönemden gelmesine rağmen, Michael Jordan'ın "eğitim" geçmişinin de bu coğrafyada olduğunu ima eden, esprili bir görsel şakadır. "Kimin zirvede olduğunu fark edin" mesajıyla, Jordan'ın LeBron'dan daha önceki, bu yüzden belki de "daha üstün" bir "eğitim" noktası olduğu fikri vurgulanmaktadır. Dolayısıyla, şaka, iki efsanevi basketbolcunun başarılarını, coğrafi bir konumla ilişkilendirip esprili bir şekilde karşılaştırmaktadır.

Bu fotoğraf, 100 yıl önceki siyasi görüşleri ve günümüzdeki siyasi görüşleri, çizgi roman tarzı bir şekilde karşılaştırıyor. Solda, 100 yıl önceki ABD siyasetinin, Demokratların ve Cumhuriyetçilerin "doğru" veya "yanlış" olan görüşlerini temsil eden şematik figürler gösteriliyor. Demokratların o dönemin politikalarında "doğru" olan görüşlerin sayısının 9 olarak gösterildiğini ve Cumhuriyetçilerin ki ise 6 olduğunu ifade ediyor. Sağ tarafta, günümüzün ABD siyaseti benzer şekilde gösteriliyor. Bu kez Demokratlar 4 sayısıyla gösteriliyor ve Cumhuriyetçiler de 4 sayısıyla gösteriliyor. Resmin altındaki baloncukların "Orta Doğu'yu bombalayalım" ifadesi ise, günümüzdeki bazı politikaların o dönemdekilerden farklılığını veya daha şiddetli bir ifade kullandığını ima ediyor. Dolayısıyla, şaka; 100 yıl öncesinde daha fazla görüş ayrılığı varken, günümüzde farklı görüşler olsa da politikaların bazı yönleri açısından birleşme olduğunu, veya belki de aynı türde söylemlerin farklı isimler altında devam ettiğini dolaylı olarak ileri sürüyor. Görsel, siyasi söylemin zaman içinde nasıl değişip aynı kalabileceğini ironik bir şekilde eleştiriyor.

Resimde, Avrupa'nın kurtarılması temalı iki farklı görsel bulunuyor. İlk görsel, el ele tutuşan iki elin arasında, farklı Avrupa ülkelerinin bayraklarının bir V harfi şeklinde dizildiği bir afiş. Resmin altındaki metin, "goatlari tutuşunca european olmuşuz biz ortadoğuluyuz bra size başarılar avrupayi kurtarma yolunda" ifadesi ile, Avrupa'nın kurtarılmasına dair bir umut ve çaba duygusu yansıtıyor. Bu kısım, bir şaka içeriyor. "Keçi" (goatlari), bir araya gelerek Avrupa'yı yeniden inşa etmeleri imkansız ve gülünç bir durum yaratıyor. Bu, Avrupa'nın geleceği hakkında bir umutsuzluk ve ironi çağrıştırıyor. İkinci görsel ise, Avrupa bayraklarının bir binanın iskeleleri üzerine sıralandığı, "reconstrUI l'europe" yazısıyla birlikte, Avrupa'nın yeniden inşasına odaklanan bir görsel. İlk görsele kıyasla, daha umutlu ve olumlu bir hava var. Ama, ilk görseldeki ironi, bu görselle de bağlantılı olarak yorumlanabilir. Özetle, gönderi, Avrupa'nın yeniden inşası temasıyla hazırlanmış bir şaka içeren iki farklı görsel birleştirilmiş. Birinci görsel, durumu ironik bir şekilde ele alırken, ikinci görsel, umut ve çalışmayı vurguluyor.